DSM-IV criteria

De criteria voor de diagnose van AD(H)D zijn vastgelegd in het handboek DSM-IV. DSM staat voor Diagnostic Statistical Manual of Mental Disorders, het internationale classificatiesysteem van de geestelijke gezondheidszorg. De huidige versie (uit 2000) is een tekstrevisie van de vierde editie, aangeduid als DSM-IV-TR. ADD wordt in de DSM gezien als subtype van ADHD, namelijk type 1, het overwegend niet-oplettende type. De scores op deze criteria helpen medici bij het vaststellen van de diagnose, maar ze geven niet de doorslag.

Criteria voor de diagnose AD(H)D

Er is sprake van (1) en/of (2)

1. Aandachtstekort

Ten minste zes van de negen volgende symptomen bestaan al minstens een halfjaar in een mate die onaangepast is en niet in overeenstemming is met het verstandelijke niveau:

• let vaak niet goed op details of maakt slordigheidsfouten in schoolwerk of bij andere activiteiten
• heeft vaak moeite om de aandacht bij een taak of spel te houden
• lijkt vaak niet te luisteren wanneer iemand het woord tot hem of haar richt
• heeft vaak moeite om instructies volledig te volgen en maakt schoolwerk, taken of verplichtingen op het werk niet af (niet het gevolg van oppositioneel gedrag of het onvermogen instructies te begrijpen)
• heeft vaak moeite om taken en activiteiten te organiseren
• gaat taken die een langdurige mentale inzet vereisen (zoals schoolwerk of huiswerk) vaak uit de weg; heeft er een hekel aan of toont tegenzin ermee te beginnen
• raakt vaak dingen kwijt die nodig zijn voor taken of bezigheden (bijvoorbeeld speelgoed, opgaven van school, potloden, boeken of gereedschap)
• wordt vaak gemakkelijk afgeleid door uitwendige prikkels
• is vaak vergeetachtig bij dagelijkse bezigheden

2. Hyperactiviteit/impulsiviteit

Ten minste zes van de negen volgende symptomen bestaan al minstens een halfjaar in een mate die onaangepast is en niet in overeenstemming is met het verstandelijke niveau:

Hyperactiviteit

• beweegt vaak onrustig de handen of voeten of wiebelt op zijn stoel
• staat op van zijn plaats in de klas of in andere situaties waar wordt verwacht dat iemand blijft zitten
• rent in situaties waar dit ongepast is vaak rond of klautert overal op (bij adolescenten en volwassenen kan dit beperkt blijven tot een subjectief gevoel van rusteloosheid)
• kan moeilijk rustig spelen of zich bezighouden met ontspannende activiteiten
• is vaak in de weer of draaft maar door
• praat vaak aan een stuk door

Impulsiviteit

• gooit het antwoord er al uit voordat de vraag is afgemaakt
• verstoort vaak bezigheden van anderen of dringt zich op
• heeft vaak moeite met op zijn/haar beurt te wachten

En behalve aan (1) en/of (2) voldoen de symptomen aan de volgende kenmerken:

• voor de leeftijd van zeven jaar was al sprake van enige symptomen op het gebied van hyperactiviteit, impulsiviteit of gestoorde aandacht, die aanleiding geven tot disfunctioneren
• enig disfunctioneren als gevolg van de symptomen doet zich voor in twee of meer contacten (bijvoorbeeld op school en thuis)
• er moet sprake zijn van duidelijke tekenen van niet goed functioneren op school, thuis, met vriendjes e.d.

Er worden drie subtypen van AD(H)D onderscheiden.

Lees verder: Drie subtypen van AD(H)D

Laatste wijziging: 02-05-2012